Blog
Wat mag een arbeidsdeskundige wel en niet doen?
01 februari 2026
Een arbeidsdeskundige mag een arbeidsdeskundig onderzoek uitvoeren, werkplekanalyses doen en advies geven over re-integratiemogelijkheden. Ze mogen echter geen medische diagnoses stellen of definitieve beslissingen nemen over arbeidsongeschiktheid. Hun rol is adviserend binnen het verzuimproces, waarbij ze samenwerken met bedrijfsartsen, werkgevers en het UWV om werknemers te begeleiden naar passend werk.
Wat is een arbeidsdeskundige en wat doet die precies?
Een arbeidsdeskundige is een NVvA-gecertificeerde (Nederlandse Vereniging van Arbeidsdeskundigen) professional die gespecialiseerd is in het beoordelen van iemands mogelijkheden om te werken. Ze hebben een hbo- of wo-opleiding gevolgd en zijn geregistreerd bij het SRA (Stichting Register Arbeidsdeskundigen). Hun hoofdtaak is het uitvoeren van arbeidsdeskundig onderzoek en het adviseren over re-integratiemogelijkheden.
De kernactiviteiten van een arbeidsdeskundige omvatten het analyseren van functies, het beoordelen van iemands werkkapaciteiten en het identificeren van passende werkzaamheden. Ze voeren gesprekken met werknemers, bekijken medische informatie en onderzoeken de arbeidsmarkt om realistische perspectieven in kaart te brengen.
Het verschil met een bedrijfsarts is belangrijk om te begrijpen. Waar een bedrijfsarts zich richt op de medische kant van verzuim en arbeidsgeschiktheid, kijkt een arbeidsdeskundige naar wat iemand nog wél kan doen op de arbeidsmarkt. Ze vullen elkaar aan in het re-integratieproces.
Welke bevoegdheden heeft een arbeidsdeskundige volgens de wet?
Onder de Wet verbetering poortwachter heeft een arbeidsdeskundige specifieke wettelijke bevoegdheden. Ze mogen een arbeidsdeskundig onderzoek uitvoeren tussen de 42e en 50e ziekteweek van een werknemer. Dit onderzoek is verplicht als re-integratie naar de eigen werkplek niet mogelijk blijkt.
De arbeidsdeskundige mag officieel onderzoeken welke werkzaamheden iemand nog kan uitvoeren, zowel bij de huidige werkgever als elders op de arbeidsmarkt. Ze stellen een arbeidsdeskundig advies op waarin ze hun bevindingen en aanbevelingen vastleggen.
Daarnaast mogen ze werkplekanalyses uitvoeren, functie-eisen vaststellen en beoordelen of aanpassingen op de werkplek mogelijk zijn. Hun onderzoek en advies vormen een belangrijk onderdeel van het dossier dat naar het UWV gaat voor de WIA-beoordeling.
Wat mag een arbeidsdeskundige niet doen of beslissen?
Een arbeidsdeskundige mag geen medische diagnoses stellen of medische behandelingen voorschrijven. Dit is voorbehouden aan artsen. Ze mogen ook niet definitief bepalen of iemand arbeidsongeschikt is; deze beslissing ligt bij het UWV na hun eigen onderzoek.
Ze kunnen geen bindende beslissingen nemen over ontslag, salaris of arbeidsvoorwaarden. Dit blijft de verantwoordelijkheid van de werkgever. Ook mogen ze geen garanties geven over uitkeringen of het resultaat van een WIA-aanvraag.
Een arbeidsdeskundige mag werknemers niet verplichten om bepaalde werkzaamheden te accepteren. Hun rol is adviserend en ondersteunend. Ze kunnen wel aangeven wat realistisch is op de arbeidsmarkt, maar de uiteindelijke keuzes liggen bij de werknemer en de werkgever.
Hoe werkt de samenwerking tussen arbeidsdeskundige en andere partijen?
De arbeidsdeskundige werkt binnen een multidisciplinair team samen met verschillende partijen. Met de bedrijfsarts delen ze informatie over beperkingen en mogelijkheden, waarbij de arts de medische kant belicht en de arbeidsdeskundige de arbeidsmarktperspectieven.
Richting werkgevers fungeren ze als adviseur over aanpassingen, alternatieve functies en re-integratiemogelijkheden. Ze helpen werkgevers begrijpen wat haalbaar is en welke stappen zinvol zijn in het proces.
Met werknemers voeren ze uitgebreide gesprekken over wensen, mogelijkheden en realistische doelen. Ze begeleiden niet actief, maar hun onderzoek vormt de basis voor verdere re-integratiestappen.
Het UWV gebruikt hun rapportage als input voor de WIA-beoordeling. Een goed arbeidsdeskundig onderzoek kan het proces versnellen en zorgen voor een betere onderbouwing van beslissingen.
Wanneer heb je als werkgever een arbeidsdeskundige nodig?
Je hebt een arbeidsdeskundige nodig wanneer een werknemer tussen de 42e en 50e ziekteweek zit en re-integratie naar de eigen functie niet mogelijk is. Dit is een wettelijke verplichting onder de Wet verbetering poortwachter om het re-integratiedossier compleet te maken.
Ook bij complexe verzuimsituaties waarbij onduidelijk is welke mogelijkheden er nog zijn, kan een arbeidsdeskundige helpen. Denk aan situaties met blijvende beperkingen, onduidelijke prognoses of discussies over passend werk.
Wij bij Amplooi ondersteunen werkgevers met arbeidsdeskundig onderzoek uitgevoerd door gecertificeerde arbeidsdeskundigen. Voor € 1.395,- krijg je een compleet onderzoek dat zowel op locatie als online kan plaatsvinden. Ons arbeidsdeskundig advies helpt je de juiste stappen te zetten in het re-integratieproces. Wil je weten hoe we jouw situatie kunnen ondersteunen? Neem dan contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek over je specifieke situatie.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt een arbeidsdeskundig onderzoek gemiddeld?
Een arbeidsdeskundig onderzoek duurt gemiddeld 2-3 weken van start tot oplevering van het rapport. Dit omvat het voorbereidende dossieronderzoek, het gesprek met de werknemer (1-2 uur), eventuele werkplekanalyse, en de tijd voor rapportage. De planning kan variëren afhankelijk van de beschikbaarheid van alle betrokkenen en de complexiteit van de situatie.
Wat gebeurt er als een werknemer weigert mee te werken aan het arbeidsdeskundig onderzoek?
Als een werknemer niet meewerkt aan het verplichte arbeidsdeskundig onderzoek, kan dit gevolgen hebben voor de WIA-uitkering. Het UWV kan besluiten dat er onvoldoende informatie is om een juiste beoordeling te maken. De werkgever moet wel kunnen aantonen dat het onderzoek correct is aangeboden en dat de werknemer zonder geldige reden heeft geweigerd.
Kan een arbeidsdeskundige ook onderzoek doen bij werknemers die korter dan 42 weken ziek zijn?
Ja, een arbeidsdeskundige kan ook eerder in het verzuimproces worden ingeschakeld, bijvoorbeeld bij complexe situaties of wanneer snel duidelijkheid gewenst is over mogelijkheden. Dit is dan geen wettelijke verplichting maar een vrijwillige keuze van de werkgever. Het kan helpen om vroegtijdig passende re-integratiestappen te identificeren.
Wat kost een arbeidsdeskundig onderzoek en wie betaalt dit?
De kosten voor een arbeidsdeskundig onderzoek variëren tussen de €1.200-€1.500. De werkgever is verantwoordelijk voor de betaling als onderdeel van zijn re-integratieverplichtingen. Deze kosten kunnen vaak worden verrekend met de WGA-uitkering of zijn soms gedekt door verzekeringen. Het is een investering die verplicht is onder de Wet verbetering poortwachter.
Hoe objectief is een arbeidsdeskundig onderzoek als de werkgever betaalt?
Arbeidsdeskundigen zijn wettelijk verplicht om onafhankelijk en objectief te werken, ongeacht wie het onderzoek betaalt. Ze zijn gebonden aan professionele standaarden en kunnen hun registratie verliezen bij niet-objectief handelen. Het UWV controleert de kwaliteit van rapporten en kan een eigen onderzoek doen als er twijfels zijn over de objectiviteit.
Wat als de arbeidsdeskundige andere conclusies trekt dan de bedrijfsarts?
Verschillen in conclusies tussen arbeidsdeskundige en bedrijfsarts komen voor omdat ze vanuit verschillende invalshoeken kijken. De bedrijfsarts beoordeelt medische geschiktheid, de arbeidsdeskundige kijkt naar arbeidsmarktmogelijkheden. Het UWV weegt beide adviezen mee in hun besluitvorming en kan bij grote verschillen een eigen onderzoek instellen.
Kunnen werknemers zelf een tweede arbeidsdeskundig onderzoek aanvragen?
Werknemers kunnen niet direct een tweede arbeidsdeskundig onderzoek aanvragen, maar ze kunnen wel bezwaar maken tegen de conclusies bij het UWV. Het UWV kan dan besluiten om een eigen arbeidsdeskundig onderzoek te laten uitvoeren. Werknemers kunnen ook hun vakbond of een advocaat inschakelen als ze het niet eens zijn met de bevindingen.
Gerelateerde artikelen
Ontvang onze nieuwsbrief
"*" geeft vereiste velden aan
Vragen? Wij zijn er voor je.
Meer weten over wat we voor je kunnen betekenen? Aarzel niet om te bellen of een bericht te sturen.
